دکتر دنیلی
دکتر دنیلی

علت درد، بی حسی و ضعف رفتن ساق پا چیست؟ (2)

  • تنگی کانال نخاعی کمر: تنگی کانال نخاعی کمر زمانی رخ می‌دهد که ریشه‌های عصب ستون فقرات به واسطه بزرگ شدن مفاصل فاست واقع در پشت ستون فقرات فشرده شوند. تنگی کانال نخاعی معمولاً، اگرچه نه همیشه، بیماران سالمند را هدف قرار می‌دهد، چون مفصل‌های فاست با بالا رفتن سن به دلیل فرسایش ستون فقرات به تدریج بزرگتر‌ می‌شوند. تنگی کانال نخاعی در تصاویر ام.آر.آی. مشخص می‌شود و علائمی مشابه سیاتیک مانند درد پا، درد منتشر شونده، سوزن سوزن شدن، گزگز کردن، ضعف رفتن ساق پا و یا بی حسی و خواب رفتن پا دارد. پزشکان معمولاً برای توصیف این علائم واژگان رادیکولوپاتی (آسیب عصبی) یا درد منتشر شونده را به کار می‌برند. پا درد ناشی از تنگی کانال نخاعی معمولاً به تدریج و به مرور زمان ایجاد می‌شود و بازتابی از فرایند تنگ شدن مستمری است که پیرو بزرگ شدن مفصل‌های فاست در ستون فقرات رخ می‌دهد. علائم این عارضه معمولاً هنگام به جلو خم شدن بیمار بهبود می‌یابد که باعث باز شدن پشت ستون فقرات و کاهش فشار روی ریشه‌های عصب می‌شود.


  • اسپوندیلولیستزیس (لغزش مهره): در صورت لغزش رو به جلوی یکی از مهره‌های ستون فقرات روی مهره مجاور پایینی رخ می‌دهد و ساختار طبیعی مقطع ستون فقرات و پایداری و انعطاف‌پذیری آن را مختل می‌سازد.ناپایداری حاصل از لغزش مهره عصب را تحت فشار قرار می‌دهد و در نتیجه بیمار دچار پا درد می‌شود. درد بسیاری از بیماران در نتیجه فیزیوتراپی و استراحت کردن هنگام بروز درد شدید تسکین می‌یابد، اگرچه درد مداوم و ناپایداری قابل ملاحظه را می‌توان با عمل جراحی فیوژن (الحاق یا خشک کردن ستون فقرات) درمان نمود.
  • سیاتیک: این مشکل یکی از علائم مشکلات کمر می باشد.تمام علائم پا درد ناشی از عارضه‌های اشاره شده غالباً به عنوان سیاتیک قلمداد می‌شوند؛ چون این پا درد معمولاً در امتداد عصب سیاتیک یعنی عصبی منتشر می‌شود که از ریشه‌های عصبی مشخصی در کمر شروع می‌شود و در سراسر پشت هر دو پا تا انتهای پا ادامه دارد.سیاتیک به صورت درد مداوم (معمولاً در باسن) یا درد تیر کشنده و انفجاری تمام پا تا ساق پا نمود می‌یابد.

تشخیص

سندرم پیریفورمیس و درد لگن و باسن (درد مفصل ساکروایلیاک) دو عارضه دیگری هستند که باعث بروز علائمی مشابه سیاتیک و پا درد و بی حسی پا می‌شوند. اگر بیمار بتواند اطلاعات کافی در مورد ماهیت درد و علائم را در اختیار پزشک بگذارد، وی بهتر می‌تواند علت درد پای بیمار را تشخیص دهد. به کار بردن اصطلاحات توصیفی و واضح زیر می‌تواند پزشک را در تشخیص دقیق عارضه یاری کند:

  • موقعیت یا مسیر انتشار درد در پا (درد لگن تا زانو و یا درد تا ساق پا)
  • حالت بدن هنگام بروز پا درد
  • احساس بیمار و نوع درد (گز گز کردن، درد تیر کشنده یا انفجاری، سوزشی، خفیف،مورمور، سوزن سوزن شدن و خواب رفتن پا و...)
  • الگوی تکرار درد پا (درد مداوم، درد ادواری، افزایش تعداد دفعات بروز پا درد)
  • عوامل تشدید کننده یا تسکین دهنده درد

متخصص ستون فقرات بر مبنای این اطلاعات، در قالب بخشی از سابقه کامل پزشکی بیمار، معاینه فیزیکی و آزمایش‌های تشخیصی ماممد نوار عصب و عضله به علل احتمالی پا درد مرتبط با مشکلات ستون فقرات پی می‌برد و روش‌های درمانی مناسب را پیشنهاد می‌دهد.

الكترو ميو گرافي یا نوار عصب و عضله براي ارزيابي سلامت يك عضله يا عصب آن عضله انجام مي شود. براي انجام اين تست يك الكترود سوزني در عضله وارد مي شود وفعاليت الكتريكي عضله از اين طريق ثبت مي شود . نوع موج ايجاد شده بر صفحه مانيتور و صداي موج جهت تشخيص بكار مي رود. بعد از قرار داشدن الكترود از بيمار خواسته مي شود كه عضله خود را ابتدا به مقدار كم وسپس با درجات بيشتري منقبض كند. هدف از انجام تست بررسی کارکرد عصب و عضله مربوطه است. نوار عصب و عضله در تشخيص فشار روي ريشه هاي عصبي كه از بين مهره ها عبور كرده و توسط ديسك صدمه ديده تحت فشار قرار مي گيرند كمك كننده است.

دقت تست توار عصب و عضله تا حد زیادی بسته به کسی است که تست را انجام میدهد. در کلینیک امید نیز، پزشکان متخصص طب فیزیکی و توانبخشی  این تست را با استفاده از دستگاههای دقیق الکترودیاگنوسیک و سوزن های استاندارد، جهت بررسی کارکرد عصب و عضله مربوطه برای بیماران این مرکز انجام می دهند.

گاهی علائم پا درد در هنگام خواب نیز ادامه می یابد. برای تجویز بهترین روش درمان برای درد پا بسیار مهم است که تشخیصص صحیحی از علام موجود بیماری نظیر سوزن سوزن شدن، مورمور، گزگز، ضعف رفتن ساق پا بی حسی و خواب رفتن پا صورت بگیرد. درد پا در بارداری ممکن است نتیجه فشار حاصل از این وضعیت باشد که بهتر است به منظور جلوگیری از ادامه یافتن درد بعد از زایمان، در زمان بروز درد پا به پزشک مراجعه کنید. همچنین ممکن است پا درد در اثر نشستن های طولانی نیز بروز کند.

درمان

درمان درد ، بی حسی ضعف رفتن یا گزگز پا و ساق پا بستگی به نتایج تشخیص متخصص طب فیزیکی و توان بخشی از علت بیماری دارد .

نویسنده: دکتر محمد رضا امیدظهور

پرینتایمیل

بیشتر بدانید ...

در ارتباط باشید ...

      

عضویت در خبرنامه پزشکی